retour en homepage imprimer envoyer

Tilff - De Fabriek

Specifieke informatie

:

Bijzondere informatie
De fabriek:
Wat de Tilffenaren hun « fabriek » noemen, is een geheel van gebouwen langs de rechteroever van de Ourthe van het Moleneiland tot het uiterste oosten van Saucy.
De vernieuwing van de plek dateert uit 1542, hetzelfde jaar dat  een lid van de familie Presseux, Collar le Moulnier Il, er de nieuwe molen neerzet welke in de familie blijft tot 1695, ondanks de delicate erfenisproblemen als gevolg van een serie opéénvolgende overlijdens.


De nieuwe moleneigenaren, Sébastien de Bouharmont en Jean-François Heyne, interesseren zich direct voor het gebruik van water voor de staalindustrie en gaan al snel over tot het in gebruik nemen van een nieuwe machine om metalen platen te produceren.


In de 18e eeuw, komen de molen en de machines in de handen van verschillende families. Uiteindelijk op 13 oktober 1837 verkopen Philippe-Charles Grisard en zijn zus Sophie, echtegenote van de Baron Louis de Waha, alles aan de Verenigde Zinkfabriek van de “Vieille Montagne”  welke pas opgericht was en tegelijkertijd begon met de bouw van de fabriek in Angleur.


Het Kanaal van de Ourthe diende voor het transport van zinken staven (geproduceerd door de fabriek in Angleur) en welke vervolgens via Antwerpen of Holland over de hele wereld uitgevoerd werden.
Toen de spoorlijn van de Ourthe in 1866 in gebruik genomen werd, installeerde de fabriek van Tilff een luchttransport welke, vanuit het midden van de fabriek, via een toren naast de brug (rechteroever) aankwam bij de spoorlijn waar een ophaalsysteem was (zie fig. 4). Via dezelfde kabel kwam ook de steenkool aan in het midden van de fabriek en de eindproducten werden ook via het spoor afgevoerd.
Doordat het gebruik van zink steeds belangrijker werd, besloot de directie in 1910 de Tilffse éénheid uit te breiden. Het verschil in de bouw is te zien aan de bakstenenmuren.


Tot aan de WOII draaide de fabriek dag en nacht, en produceerde tot 50 ton zink en verstrekte werk aan 450 arbeiders welke op hun beurt de lokale middenstand lieten draaien.
Het sociale en culturele leven van Tilff werd erg beïnvloed door de aanwezigheid van de “Vieille Montagne”. Vanaf 1896, verenigde de aanhangers van de Arbeiderspartij zich in Tilff om een coöperatieve winkel te openen. Ze vergaderden in het “Maison du Peuple”. Trouwens, het verwondert ons niet dat gedurende tientallen jaren, de verkiezingen werden gewonnen door een meerderheid aan socialisten in de gemeente.
In totaal werden er twee arbeiderswijken gebouwd: één stroomafwaarts “Cité Delrée” en één stroomopwaarts “Cité Malvoz”. 


Muzikale animatie vond plaats rond de muziektent « de kiosk van Saucy » waar ook regelmatig concerten van de "Royale Harmonie les Montagnards" plaatsvonden.


Een woning die de wijk Saucy domineert, is een woning van gewitte bakstenen, erfenis van een oudere bouw op een halfronde toren van natuursteen, welke uit de 17e eeuw dateert. Twee fasen in de bouw onder begeleiding van de familie Stembier (1700-1777) lijken te overheersen in de 18e eeuw. De eerste komt overeen met de bouw uit de eerste helft van de eeuw om de zuidgevel te verfraaien, de tweede bouw lijkt de huidige westgevel te betreffen (grote ramen voor veel licht, openslaande deuren met gietijzeren hekjes in Lodewijk XVe stijl met een uiteindelijk resultaat van een Franse woning uit de 18e eeuw.

Erfgoed – De staalindustie van de Lage Ourthe

 Suggestie / opmerking op de site

Top
| Design & intégration : Microcosm.be | Dévelopement : Medialabs |

Commune d'Esneux | Place Jean d'Ardenne, 1 - 4130 ESNEUX | 04.380.93.20 | info@esneux.be

Antenne administrative Tilff | Place du Souvenir, 1 - 4130 TILFF | 04.380.93.67

Atelier communal | Route de Poulseur - 4130 ESNEUX | 04.380.94.50

Escale | Avenue de la Station, 80 - 4130 ESNEUX | 04.380.93.10